Małopolskie Centrum Prawne

W sytuacji gdy konsument, w trakcie rejsu wycieczkowego doznał obrażeń ciała, np. złamania, i uważa, że wynikało to z niewykonania lub nienależytego wykonania umowy dotyczącej udziału w imprezie turystycznej, może…

Postępowanie w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za zniszczenie drzew jest postępowaniem, którego celem jest ukaranie sprawcy nielegalnego czynu za popełnienie deliktu administracyjnego. Jako postępowanie potencjalnie prowadzące do zastosowania sankcji…

Zgodnie z art. 206 KC, każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy…

Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy o ochronie zwierząt, której głównym celem jest rozwiązanie problemu psów trzymanych „na łańcuchu”. Nowelizacja wprowadza wprost zakaz trzymania psów i kotów na uwięzi, przy zachowaniu wyjątków koniecznych…

Zdaniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej rozpoczęcie biegu terminu przedawnieniaroszczenia o zwrot kwot zapłaconych na podstawie nieuczciwego warunku umowy kredytudenominowanego w CHF od dnia zawarcia umowy narusza prawo Unii. Podobnie jak…

Od 1 stycznia 2025 r. obowiązują przepisy umożliwiające od 1 lipca 2025 r. łączenie renty rodzinnej zwłasnym świadczeniem (np. emeryturą). To rozwiązanie nazywane jest potocznie rentą wdowią.Uprawnione wdowy i wdowcy, którzy…

13.4.2026 r. zacznie obowiązywać część przepisów ustawy z 18.12.2025 r. o zmianie ustawy osystemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2026 r. poz. 26). Mowa tum.in. o regulacjach, które…

Zgodnie z art. 285 kodeksu cywilnego nieruchomość może zostać obciążona służebnością, tj. prawemrzeczowym, polegającym na tym, iż właściciel określonej nieruchomości może w określonym zakresiekorzystać z nieruchomości obciążonej takim prawem, albo…

Dopuszczalność i termin wniesienia pisma za pośrednictwem paczkomatuW postępowaniu administracyjnym termin uważa się za zachowany równieżwówczas, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówcepocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy…

Osoby zgłaszające się do punktu nieodpłatnej pomocy prawnej często pytają, jakiedziałania mogą podjąć w przypadku długiego czasu oczekiwania na rozpoznanie ichspraw przez sąd. Poza możliwością złożenia wniosku o przyspieszenie rozpoznaniasprawy,…

Prawo pierwokupu jest to zastrzeżenie pierwszeństwa do zakupu określonej rzeczy,na wypadek, gdyby druga strona sprzedała tę rzecz innej osobie. Oczywiściesprzedający może sprzedać oznaczoną rzecz innej osobie, ale tylko pod warunkiem,że uprawniony do…

Odpowiedzialność cywilnoprawna uzależniona jest od zdolności do czynnościprawnych. Zdolność do czynności prawnych z kolei zależy od wieku nieletniego.Małoletniemu, który nie ukończył lat trzynastu nie można przypisać winy i zgodnie zart….

Śmierć najbliższego członka rodziny, zwłaszcza współmałżonka to nie tylkotrauma i ból po stracie bliskiej osoby. Często małżonkowie posiadają w bankuwspólny rachunek bankowy. Ponieważ środki finansowe i swobodny dostęp do nichjest…

Często do punktu nieodpłatnej pomocy prawnej/nieodpłatnego poradnictwaobywatelskiego zgłaszają się osoby, które ze względu na chorobę bądź teżuzależnienie osoby najbliższej zmuszone są podjąć kroki prawne celem jejubezwłasnowolnienia. Pojawia się wtedy pytanie,…

Często podczas dyżurów NPP pojawiają się tematy związane z utrzymaniem dzieci, alimentami oraz ich egzekucją. Zdarzają się również pytania od osób, które znalazły już informacje na temat sposobu złożenia pozwu…

Jednym z pytań często padających w Punkcie Poradnictwa Obywatelskiego jest  „czy jako właściciel mogę zamknąć sąsiadowi przejazd przez moją działkę jeśli nie to jakie mam uprawnienia”. Niestety rozwiązania proponowane przez…

W przypadku niekorzystnej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczonemu przysługuje prawo do złożenia odwołania. Sądem właściwym do rozpoznania tego środka odwoławczego jest sąd okręgowy – wydział pracy i ubezpieczeń społecznych. Termin…

Procedura cywilna przewiduje w wielu przypadkach ściśle określony termin do podejmowania poszczególnych czynności. Niedochowanie takiego terminu z reguły pociąga za sobą bardzo poważne skutki, gdyż wówczas nawet najlepsza, rzeczowa i…

Strony postępowań, wnioskując o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności wpostępowaniu, często powołują się na swój stan zdrowia jako okoliczność uprawdopodabniającąbrak ich winy w ww. uchybieniu. Jak wynika z dotychczasowego orzecznictwa…

1.stycznia 2026 r. wejdzie w życie ustawa z 9.5.2025 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw.Na skutek zmiany wysokość zasiłku pogrzebowego ulegnie…

Gdy osoba bliska pozostaje w konflikcie z członkiem rodziny często nie chce dopuścić dodziedziczenia po sobie tej osoby.Wydziedziczenie to pozbawienie przez spadkodawcę w testamencie zstępnych, małżonka lubrodziców zachowku. Dokonanie przez…

Coraz więcej osób decyduje się uregulować swoje sprawy spadkowe jeszcze za życia. Zdarza sięi tak, że rodzice planują przekazać cały swój majątek tylko jednemu spośród kilkorga dzieci.Niekiedy jednak taka czynność…

Częstym problemem rodzica, który po rozwodzie opiekuje się małoletnim dzieckiem i jeutrzymuje, a na rzecz którego to dziecka sąd zasądził alimenty od drugiego rodzica, jest fakt, żew miarę upływu czasu…

Czym jest wyzysk?W języku potocznym słowo „wyzysk” jest odmieniane przez wszystkie przypadki w zastosowaniudo różnych sytuacji życia codziennego.  Niewiele osób zdaje sobie sprawę z faktu, że instytucjawyzysku jest również przedmiotem regulacji…

Służebność drogi koniecznej zdefiniowana została w art. 145 kodeksu cywilnego.Zgodnie z treścią tego przepisu – jeżeli nieruchomość nie ma odpowiedniego dostępu do drogipublicznej lub do należących do tej nieruchomości budynków…

Obowiązek przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny powstaje z chwilą zawarciamałżeństwa i istnieje niezależnie od łączącego małżonków ustroju majątkowego. Podstawąprawną tego obowiązku jest przepis art. 27 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego,…

Wiele osób posiada przekonanie, że wspólny kredyt hipoteczny jest obecnie większym spoiwemzwiązku niż zawarty formalnie akt małżeństwa. Można patrzeć na to z przymrużeniem oka, leczfaktycznie dla wielu par, które postanawiają…

W sytuacji, gdy odgłosy zza ściany uniemożliwiają normalne korzystanie z lokalu mieszkalnego, akulturalne zwrócenie uwagi sąsiadowi nie odnosi oczekiwanego skutku, istnieje możliwośćrozwiązania problemu na drodze sądowej. Warto wówczas sięgnąć przede…

Jedne z najczęstszych spraw jakie dotyczą porad udzielanych podczas dyżurów Nieodpłatnej Pomocy Prawnej dotyczą kwestii dziedziczenia. Zauważalna jest jednak zmiana uwidaczniająca się w pytaniach dotyczących przejęcia inicjatywy wobec masy spadkowej….

Częstym pytaniem, z jakim zwracają się osoby szukające pomocy w PNPP, jest kwestia nazwiska jakie będzie nosić dziecko. Poniżej przedstawione zasady ustalania nazwiska dzieci, które określają przepisy art. 88 i…

Trwały i zupełny rozpad pożycia jako jedna z podstaw do orzeczenia rozwodu Sąd może orzec rozwód w sytuacji kiedy zostaną spełnione pozytywne i negatywne przesłanki. Art. 56 Kodeksu rodzinnego i…

W przypadku naruszenia prawa własności, przysługują właścicielowi roszczenia petytoryjne w postaci roszczenia windykacyjnego (art. 222 § 1 k.c.) oraz roszczenie negatoryjnego (art. 222 § 2 k.c.). W przypadku naruszenia posiadania…

Czy możemy korzystać z lokalu, który należy do naszego małżonka albo do którego posiada tytuł prawny do lokalu?  Na to pytanie odpowiada Art. 281 Kodeks rodzinny i opiekuńczy: Jeżeli prawo do…

Obowiązek alimentacyjny kojarzony jest głównie z zobowiązaniem rodziców względem dzieci. Jednak obowiązek ten ciąży nie tylko na rodzicach wobec dzieci. Zgodnie z art. 128 ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy,…

Notariuszowi za dokonanie czynności notarialnych przysługuje wynagrodzenie określonena podstawie umowy ze stronami czynności, nie wyższe niż maksymalne stawki taksynotarialnej właściwe dla danej czynności (art. 5 ustawy z dnia 14 lutego…

Upośledzenie umysłowe jest definiowane jako obniżenie sprawności intelektualnejpowstałe w okresie rozwojowym, tj. przed 18 rokiem życia i charakteryzuje sięrównież obniżeniem zdolności społecznych. Podział upośledzenia umysłowego opartyjest na ilorazie inteligencji i…

W dniu 15 listopada 2023 r. weszła w życie nowelizacja przepisów prawa cywilnego tj.Kodeksu cywilnego, Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz Kodeksu postępowania cywilnego,wprowadzająca istotne zmiany w zakresie prawa spadkowego. Jedną…

Pojęcie „zrzeczenie się spadku” jest często błędnie utożsamiane z pojęciem „odrzucenia spadku”. Coprawda ich skutek jest prawie tożsamy (z pewnymi różnicami), jednak są to dwa różne oświadczenia,składane w zupełnie innych…

Stosunkowo niedawno w polskim systemie prawnym pojawiło się świadczenie zwane „Mama 4+”. Wzałożeniu ustawodawcy ma ono wesprzeć przede wszystkim matki w sytuacji kiedy zrezygnowały one zpracy w celu wychowywania dzieci,…

O pobyt w domu pomocy społecznej może się ubiegać osoba starsza czy schorowana, która dodatkowonie jest zdolna do samodzielnego egzystowania, potrzebująca całodobowego wsparcia w zaspokajaniuswoich potrzeb. Przyjęcie do domu pomocy…

Zasiedzenie stanowi jeden ze sposobów nabycia własności cudzej rzeczy. Do nabycia tegodochodzi nie na skutek zgodnej woli stron (np. zawarcia umowy darowizny, sprzedaży) a z mocy upływuczasu oraz przepisów prawa….

W przypadku niekorzystnej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczonemuprzysługuje prawo do złożenia odwołania. Sądem właściwym do rozpoznania tego środkaodwoławczego jest sąd okręgowy – wydział pracy i ubezpieczeń społecznych. Termin dozłożenia odwołania…

Szczególne przesłanki uchylania się od skutków prawnych ugody zdziałanej pod wpływem błędureguluje art. 918 Kodeksu cywilnego (dalej: k.c.). Do ugody mają zastosowanie ogólne przepisydotyczące wad oświadczeń woli zawarte w art. 82–88…

Obowiązek udzielenia przez sprzedawcę informacji konsumentowi przed zawarciem umowysprzedaży wynika z . Z art. 546 1  § 1 Kodeksu cywilnego (dalej: k.c.). Do informacji tych należą wszczególności: rodzaj rzeczy, określenie jej producenta…

Częstym pytaniem, z jakim zwracają się osoby szukające pomocy w PNPP, jestkwestia nazwiska jakie będzie nosić dziecko. Poniżej przedstawione zasadyustalania nazwiska dzieci, które określają przepisy art. 88 i 89 kodeksu…

Przyjęcie spadku i jego konsekwencjeZgodnie z art. 924 Kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmiercispadkodawcy. Niniejszy artykuł będzie stanowił analizę pod kątem możliwości jakieposiada wówczas spadkobierca zmarłego oraz ewentualnych…

Zgodnie z art.  154 kodeksu cywilnego domniemywa się, że mury, płoty, miedze,rowy i inne urządzenia podobne, znajdujące się na granicy gruntów sąsiadujących,służą do wspólnego użytku sąsiadów. To samo dotyczy drzew…

Wprowadzenie W polskim systemie prawnym wspólność majątkowa pomiędzy małżonkami możebyć albo ustawowa albo umowna. Ta pierwsza powstaje z chwilą zawarciamałżeństwa (art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, dalej: „k.r.o.”)…

Częste pytanie pojawiające się na dyżurach nieodpłatnych porad prawnych to: czy jeśli mam długi, to mogę ogłosić upadłość konsumencką? Odpowiedź na to pytanie zależy od paru okoliczności. Osoba fizyczna nieprowadząca…

Sąd może orzec rozwód w sytuacji kiedy zostaną spełnione pozytywne i negatywne przesłanki. Art. 56 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wyróżnia przesłankę, która musi wystąpić, aby rozwód został orzeczony tj. wystąpienie…

Częstym problemem rodzica, który po rozwodzie opiekuje się małoletnim dzieckiem i je utrzymuje, a na rzecz którego to dziecka sąd zasądził alimenty od drugiego rodzica, jest fakt, że w miarę…